دکترا از سکه افتاد

به گزارش خبرآنلاين،   ابوالفضل واحدي، معاون آموزشي وزارت علوم در گفت‌وگو با همشهري از کاهش علاقه نسل‌ جديد به تحصيل در مقاطع عالي مي‌گويد.

آزمون، 2 هفته قبل از جنگ

بنا به روال هميشگي، کنکور دکتري قبل از همه کنکورهاي ديگر برگزار مي‌شود و همين هم باعث شد که داوطلبان ورود به مقطع دکتري دانشگاه‌هاي ايران در سال 1405 از صدمات جنگ تحميلي سوم در امان باشند. کنکور دکتري حدود 2 هفته قبل از حمله آمريکا و رژيم صهيونيستي به‌صورت هماهنگ در سراسر کشور برگزار و پرونده آزمون آن بسته شد. در سال‌هاي قبل هم آزمون دکتري در زمستان برگزار مي‌شد

پذيرش به‌عهده هيأت‌علمي‌ها

برخلاف آزمون کارشناسي ارشد که درگير جنگ و آتش‌بس شد و جمعه گذشته پس از فراز و فرودهاي فراوان به پايان رسيد، داوطلبان دکتري فقط يک مرحله ديگر در پيش رو دارند که به نام «مصاحبه» شناخته مي‌شود. به‌گفته رضا محمدي، رئيس سازمان سنجش آموزش کشور امسال 97 هزار نفر داوطلب دکتري در سايت مجاز به انتخاب رشته شدند و اين چند برابر ظرفيت پذيرش دانشگاه‌هاست. ظرفيت دکتري در کل کشور به حدود 15 هزار نفر مي‌رسد و همين اختلاف بزرگ اعداد نشان مي‌دهد که بيشتر تصميم‌گيري براي پذيرش دانشجويان دکتري به دانشگاه‌ها و هيأت‌علمي‌هاي هر دانشکده که کار مصاحبه را انجام مي‌دهند، سپرده شده است.

نسبت‌هاي مدرکي

تعداد شرکت‌کنندگان آزمون دکتري امسال اندکي کاهش نشان مي‌دهد. ورودي‌هاي سال 1404 بيشترين تعداد شرکت‌کنندگان در سال‌هاي پيش بودند و حالا روند نزولي آغاز شده که ممکن است ديگر هيچ‌گاه اوج نگيرد. يک تفسير درباره تعداد شرکت‌کنندگان دوره دکتري، جمعيت آنها را متاثر از ورودي‌هاي کنکور سراسري به مقطع کارشناسي محسوب مي‌کند. به اين شرح که ورودي‌هاي کارشناسي در سال‌هاي بعد وارد کارشناسي ارشد و پس از آن وارد دکتري مي‌شوند و زماني که تعداد ورودي‌هاي کارشناسي کاهش پيدا کند با فاصله تقريبي 6 تا 10 سال ورودي‌هاي دکتري هم کمتر مي‌شوند. تعداد دانشجويان از سال 1394 روند کاهشي داشت و در سال 1400 به کمترين مقدار خود رسيد. پس از آن اندکي افزايش پيدا کرد اما به ميزان قبلي بازنگشت. با مجموع اين محاسبات مي‌توان نتيجه گرفت که تعداد دانشجويان دکتري در روند ريزشي قرار گرفته است و هر سال مي‌توان انتظار کاهش تعداد آنها را داشت.

بنا به اعلام معاونت آموزشي وزارت علوم، تحقيقات و فناوري آخرين آمار قطعي تعداد دانشجويان مقطع دکتري تخصصي پي‌اچ‌دي (غيرپزشکي) 78291 مرد و 67919 زن است.

تحصيل 140 هزار نفر در مقطع دکتري

ابوالفضل واحدي معاون آموزشي وزارت علوم، تحقيقات و فناوري گفت: الان نزديک به 140 هزار نفر در مقطع دکتري در حال تحصيل هستند. ما چه به لحاظ دانشجو و چه به لحاظ دانشگاه در نرم جهاني قرار داريم. اما الان با تغيير پارادايم روبه‌رو شده‌ايم و داوطلبان ديگر اصراري ندارند که حتما مدرک دانشگاهي داشته باشند. به همين دليل است که نرخ داوطلبان در آخرين آمارها کاهش نشان مي‌دهد. از طرف ديگر دانش‌آموختگان ما که مي‌خواهند وارد بازار کار شوند هم دچار مشکل مي‌شوند و بنا به اعلام وزارت کار بخش قابل توجهي از بيکاران مدرک دانشگاهي دارند.

شرکت‌کنندگان آزمون دکتري در 5 سال متوالي

سال 1400- 136 هزار و 665نفر

سال 1401- 169 هزار و 601نفر

سال 1402- 169 هزار و 964نفر

سال 1403- 151 هزار و 643نفر

سال 1404- 173 هزار و 514نفر

سال 1405- 172 هزار و 42نفر

نسبت زن و مرد شرکت‌کننده در آزمون دکتري 1405

47 درصد زن و 53 درصد مرد

پرطرفدارترين گروه‌ها:

گروه علوم انساني- 67 درصد متقاضيان

گروه فني و مهندسي- 15درصد متقاضيان

عدد و ارقام کنکور دکتري 1405

شرکت‌کننده: 97 هزار نفر

پذيرش: 15 هزار نفر