دغدغه رهبر شهيد در حوزه آموزش فلسفه اسلامي براي کودکان

سيداحمد ميرزاده، شاعر کودک و نوجوان در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، از خاطرات ديدار با آقاي شهيد ايران گفت: ديدارهاي عمومي با رهبر معظم انقلاب، کم‌وبيش در طول اين سال‌ها و به مناسبت‌هاي مختلف برايم پيش آمده است. از سال 1375 به بعد، گاهي در ديدارهاي عمومي توفيق زيارت ايشان را داشتم؛ به‌ويژه در ايام نوروز که به مشهد مشرف مي‌شدند اما ديدار خصوصي، به اين معنا، توفيق نداشتم.

او مروري بر ديداري خاطره‌انگيز داشت و در اين‌باره بيان کرد: شايد برجسته‌ترين ديداري که با ايشان داشتم و توانستم به‌صورت رودررو با ايشان گفت‌وگو کنم، ديدار شاعران با ايشان بود. به‌طور خاص، در آخرين ديداري که ايشان با شاعران داشتند، من به‌عنوان نماينده شاعران کودک و نوجوان، سلام شاعران کودک را خدمت ايشان رساندم. ايشان نيز در پاسخ، پيامي براي شاعران کودک فرستادند که براي هميشه در ذهن من باقي خواهد ماند. فرمودند: «از ايشان [شاعران کودک و نوجوان] تشکر کنيد؛ کارشان بسيار مهم است. شعر کودک امروز يکي از بهترين فصول شعري است.»

اين شاعر به زماني اشاره کرد که از جنبه کتاب‌خواني رهبر شهيد انقلاب اطلاع پيدا کرده بود: تقريباً از دوران نوجواني متوجه شده بودم که رهبر شهيد انقلاب علاقه فراواني به کتاب دارند و به‌طور ويژه به ادبيات علاقه‌مند و بر آن مسلط هستند. اين موضوع را از خلال مطالبي که در مجلات مي‌خواندم و نيز از سخنان شخصيت‌هاي فرهنگي متوجه مي‌شدم. براي مثال، آثار اخوان ثالث را که مي‌خواندم، مي‌ديدم نام آقاي خامنه‌اي در آن آمده است. همچنين در مجلات «رشد معلم» مي‌ديدم که چهره‌هاي برجسته فرهنگي کشور، مانند دکتر جعفر شهيدي، از ايشان نام مي‌برند. در همان سال‌ها از مواردي مثل حضور ايشان در کنگره بزرگداشت حافظ و سخنراني‌شان درباره حافظ، متوجه شدم که چه تسلط عميقي بر شعر و ادبيات دارند.

او در ادامه افزود: همه اين‌ها مربوط به سال‌هاي نوجواني من است. پس از آن نيز اظهارنظرهاي ايشان درباره رمان‌ها و آثار ادبي را دنبال مي‌کردم و از همان زمان دريافتم که رهبر انقلاب علاقه‌اي جدي و عميق به ادبيات دارند. ايشان، به‌طور کلي، موجب رشد و رونق ادبيات فارسي شدند. شايد بسياري ندانند اما در سال‌هاي نخست انقلاب، يعني حدود چهل سال پيش، در بسياري از خانواده‌ها و مؤسسات مذهبي، توجه چنداني به رمان نمي‌شد؛ بلکه حتي واژه «رمان» براي برخي بار منفي داشت اما امروز مي‌بينيم هر نهادي که قصد انجام فعاليت فرهنگي دارد، براي آن پيوست توليد رمان نيز در نظر مي‌گيرد.

ميرزاده به تأثير شعر در جامعه نيز اشاره کرد و گفت: در مورد شعر نيز اين موضوع کاملاً روشن است. در آخرين ديدار با شاعران، ايشان نکته مهمي را مطرح کردند و فرمودند که امروز در کشور شرايطي فراهم شده است که شاعر حرمت و احترام دارد. البته به نقش خودشان در شکل‌گيري اين وضعيت اشاره‌اي نکردند، اما روشن است که اين منزلت، تا حد زيادي، حاصل تشويق‌ها و حمايت‌هاي ايشان است. شاعران امروز جايگاه اجتماعي خود را تا حد زيادي مديون همين حمايت‌ها هستند. در عين حال، متقابلاً ايشان انتظار داشتند شاعران از اين فرصت براي خلق آثار بزرگ و ماندگار استفاده کنند.

سيداحمد ميرزاده در ادامه اظهار کرد: با وجود اينکه از نوجواني مي‌دانستم ايشان اهل مطالعه هستند و حتي خودشان نيز درباره شيوه مطالعه‌شان توضيح داده بودند؛ از جمله اينکه گاهي کتاب‌هاي چندجلدي را در فرصت‌هاي کوتاه، مانند مسير اتوبوس، مطالعه مي‌کردند، اما همچنان براي من شگفت‌آور است که چگونه با اين حجم از مسئوليت و مشغله، فرصت مطالعه اين‌همه کتاب را پيدا مي‌کردند. گاهي شنيده‌ام که با مهارت‌هاي تندخواني آشنا بوده‌اند. به‌هرحال، اين موضوع براي من همچنان يکي از ويژگي‌هاي شگفت‌انگيز ايشان است.

اين شاعر کودک و نوجوان درباره توصيه‌هاي رهبر شهيد انقلاب در حوزه کتاب‌هاي کودک اين‌طور توضيح داد: درخصوص کتاب‌هاي کودک، يکي از فرمايش‌هاي ايشان که هنوز بر زمين مانده، موضوع «فلسفه اسلامي براي کودکان» است. ايشان بر آموزش فلسفه اسلامي به کودکان و تأليف کتاب‌هايي در اين زمينه تأکيد کردند. هرچند تلاش‌هايي در کشور انجام شد و مراکز مختلف مسابقه‌ها، فراخوان‌ها و گردهمايي‌هايي برگزار کردند اما اين اقدامات هنوز به نتيجه مطلوب نرسيده است. نويسندگان کودک و نوجوان تاکنون موفق نشده‌اند آن مطالبه‌اي را که ايشان درباره فلسفه اسلامي براي کودکان داشتند، محقق کنند.

او افزود: در مورد شعر کودک نيز ايشان در سال 1392 مطالبه‌اي مطرح کردند و فرمودند: «شعر کودکي که متضمن حکمت اسلامي و حکمت سياسي باشد، جاي آن خالي است.» و اين خلأ همچنان وجود دارد و واقعاً بايد در اين زمينه کار شود؛ زيرا مي‌تواند نقش بسيار مؤثري در تربيت نسل‌هاي آينده داشته باشد.