درآمد ريالي، فاکتور جهاني!

در حالي که تبليغات مدام بر ارزان بودن کالاها در ايران تاکيد مي‌کند، اما داده‌هاي آماري نشان مي‌دهد که شهروند ايراني براي خريد کالاهاي ساده‌اي چون برنج و تخم‌مرغ، مبالغ دلاري و حتي گران‌تر از ساکنان ثروتمند دبي و رياض پرداخت مي‌کنند اما فاجعه اصلي در رديف درآمدها است؛ جايي که درآمد 115 دلاري ايرانيان، آن‌ها را در مقابل کالاهاي اساسي بي‌دفاع کرده و سفره‌ي ملي را به يک دهم حجم خود در کشورهاي همسايه کاهش داده است.

به گزارش تابناک،  سفره‌ي ايراني‌ها ديگر با ريال چيده نمي‌شود، به طوري که داده‌هاي تطبيقي ميان ايران و چهار کشور همسايه نشان مي‌دهد که با يک «دلاريزاسيون» بي‌رحمانه در بخش اقلام خوراکي روبرو هستيم. به طوري که براساس داده هاي جدول زير، برنج در ايران 3.4 دلار از تمام 4 کشور ديگر از جمله عربستان، امارات، عمان و ترکيه گران‌تر است؛ اين يعني شهروندان ايراني براي خريد برنج، حتي از ساکنان دبي که درآمدي 14 برابر ايراني ها دارند، پول بيشتري مي‌پردازند.

درحالي که قيمت گوشت در ايران 13 دلار است و با عربستان برابر است، اما يک تفاوت بزرگ دارد و آن اين است که درآمد يک عربستاني 10 برابر يک ايراني است براي مثال متوسط درآمد ماهيانه در ايران 115 دلار است؛ درحالي که درآمد ماهانه در امارات 1633 دلار يا 14 برابر ايران است يا آنکه درآمد ماهانه در ترکيه 770 دلار حدود 7 برابر ايران است.

اين ارقام نشان مي دهد که يک شهروند اماراتي با درآمدش مي‌تواند 653 کيلو مرغ بخرد، اما يک شهروند ايراني با کل درآمد ماهانه‌اش تنها مي‌تواند 82 کيلو مرغ تهيه کند و اين يعني سفره‌ي ايراني به شدت کوچک و «دلاريزه» شده، در حالي که درآمدش «ريالي» و درجا زده است.

اما قيمت برنج در ايران با 3.4 دلار رکورددار در منطقه است و اين نشان‌دهنده شکست کامل سياست‌هاي حمايتي از توليد داخل و تأمين اين کالاي اساسي است و اين سوال به ذهن مي رسد که چطور ممکن است در کشوري که ادعاي توليد برنج دارد، برنج از اماراتي که 100 درصد واردکننده است گران‌تر باشد؟

اين بررسي قيمتي در مورد قيمت شير در ايران که 0.3 دلار است و تنها کالايي است که قيمت آن در ايران فاصله معناداري با کشورهاي همسايه دارد نيز صدق مي کند اما اين ارزاني صرفا يک «تله آماري» است چراکه در ترکيه قيمت شير 1 دلار است اما درآمد مردم آن 7 برابر ايران است و اين يعني قدرت خريد شير در ترکيه همچنان 2 برابر ايران است درحاليکه در عمان و عربستان که شير حدود 2 دلار است، سطح درآمدها هم به قدري بالاست که اين هزينه در بودجه خانوار اصلاً ديده نمي شود.

کالايي که ديگر «جايگزين گوشت» نيست

 قيمت مرغ نيز شايد در ايران 1.4 دلار باشد اما در تمام 4 کشور ديگر، مرغ بين 1.8 تا 2.5 دلار است و نکته اينجاست که در آن کشورها، مرغ ارزان‌ترين پروتئين در دسترس است که به راحتي توسط همه اقشار خريداري مي‌شود اما در ايران، به دليل سقوط درآمد به 115 دلار، حتي مرغ 1.4 دلاري هم براي بخشي از جامعه به کالايي لوکس تبديل شده است و اين مقايسه نشان مي‌دهد که در امارات، نسبت قيمت مرغ به درآمد 0.1 درصد است در حالي که در ايران اين نسبت 1.2 درصد است؛ يعني فشار هزينه مرغ بر جيب يک ايراني 12 برابر بيشتر از يک اماراتي است.

الگوي درآمدي نزديک‌تر اما موفق‌تر

 حتي ترکيه که مانند ايران با چالش‌هاي تورمي روبروست، درآمد 770 دلاري يا نزديک به 7 برابر ايران دارد، در حالي که قيمت اقلامي مثل برنج و تخم‌مرغ در آنجا از ايران ارزان‌تر است که اين نشان مي‌دهد که تورم ترکيه با مديريت درآمدها جبران شده، اما در ايران، درآمدها سرکوب و قيمت‌ها رها شده‌ است.

به گزارش تابناک، بررسي دقيق تر سبد غذايي ايران در مقايسه باکشورهاي همسايه نشان مي‌دهد که حتي در کالاهايي مانند شير و روغن که در ظاهر قيمت کمتري نسبت به همسايگان دارند، شهروند ايراني در «تله‌ي قدرت خريد» گرفتار شده است در حالي که درآمدهاي ماهانه در کشورهاي حاشيه خليج‌فارس تا 14 برابر ايران است، پرداخت 1.5 دلار براي روغن يا 1.4 دلار براي مرغ، باري سنگين بر دوش خانواده‌هاي ايراني مي‌گذارد که عربستاني ها يا اماراتي آن‌ها هرگز آن را حس نمي‌کنند بنابراين ادعاي ارزاني کالا در ايران، تنها يک مغالطه آماري است و در واقعيت، ايرانيان گران‌ترين پروتئين و لبنيات منطقه را نسبت به درآمد ناچيز خود مصرف مي‌کنند.