افت 37 درصدي صادرات اروپا به کشورهاي خليج فارس در مارس 2026

به گزارش يورو استات، داده‌هاي تجارت خارجي اتحاديه اروپا با شش کشور عضو شوراي همکاري خليج فارس شامل امارات، عربستان سعودي، قطر، عمان، کويت و بحرين نشان مي‌دهد که در مارس 2026 و هم‌زمان با آغاز جنگ عليه ايران، صادرات اروپا به اين کشورها با کاهش قابل توجهي مواجه شده است؛ کاهشي که مي‌تواند ناشي از افزايش ريسک‌هاي ژئوپليتيکي، نااطميناني در بازارهاي منطقه و اختلال در مسيرهاي حمل‌ونقل و سرمايه‌گذاري باشد.

بر اساس اين آمار، ارزش صادرات اتحاديه اروپا به اين شش کشور از حدود 8.7 ميليارد يورو در مارس 2025 به حدود 5.48 ميليارد يورو در مارس 2026 کاهش يافته است؛ رقمي که نشان‌دهنده افتي نزديک به 3.2 ميليارد يورو معادل 37 درصد است.

در ميان کشورهاي منطقه، قطر بيشترين کاهش صادرات اروپا را تجربه کرده است؛ به‌طوري که اين رقم از 590 ميليون يورو به 290 ميليون يورو رسيده است. همچنين صادرات اروپا به امارات 47 درصد، عربستان سعودي 13 درصد، عمان 36 درصد، کويت 54 درصد و بحرين 68 درصد کاهش داشته است.

در مقابل، روند واردات اتحاديه اروپا از اين کشورها متفاوت بوده است. مجموع واردات اروپا از شش کشور يادشده از حدود 4.7 ميليارد يورو در مارس 2025 به حدود 5.49 ميليارد يورو در مارس 2026 افزايش يافته که رشدي حدود 16 درصدي را نشان مي‌دهد.

بر اساس اين گزارش، واردات اروپا از امارات 5 درصد و از قطر 37 درصد کاهش يافته، اما واردات از عربستان سعودي 20 درصد، عمان 101 درصد، کويت 124 درصد و بحرين 82 درصد افزايش داشته است.

پيامد اين تحولات، تغيير قابل توجه در تراز تجاري اتحاديه اروپا با منطقه خليج فارس بوده است؛ به‌گونه‌اي که مازاد تجاري حدود 4 ميليارد يورويي اروپا در مارس 2025 در مارس 2026 تقريباً از ميان رفته و به سطحي نزديک به صفر رسيده است. اين وضعيت نشان مي‌دهد کاهش صادرات در کنار افزايش واردات، تعادل تجاري پيشين را برهم زده است.

در همين بازه زماني، تجارت ايران و اتحاديه اروپا نيز کاهش چشمگيري را تجربه کرده است. در مارس 2026 که نخستين ماه جنگ محسوب مي‌شود، ارزش مبادلات دو طرف نسبت به مدت مشابه سال قبل 60 درصد کاهش يافته و از 334 ميليون يورو به 134 ميليون يورو رسيده است.

واردات اتحاديه اروپا از ايران در اين ماه با افت 45 درصدي از 91 ميليون يورو به 50 ميليون يورو کاهش يافته و صادرات اروپا به ايران نيز با کاهش 65 درصدي از 243 ميليون يورو به 84 ميليون يورو رسيده است.

در مجموع، داده‌هاي مارس 2026 نشان مي‌دهد تنش‌هاي ژئوپليتيکي، نااطميناني‌هاي امنيتي و اختلال در مسيرهاي حياتي حمل‌ونقل از جمله تنگه هرمز نه تنها اقتصاد ايران بلکه الگوي تجارت خارجي کشورهاي عربي منطقه و شرکاي اروپايي آنها را نيز تحت تأثير قرار داده و موازنه‌هاي تجاري پيشين را تغيير داده است.