قصه پر غصه سوخت کشاورزي

هرگونه اختلال در زنجيره تامين يا توزيع و يا کيفيت سوخت مستقيماً بر امنيت غذايي و اقتصاد کشور اثر مي‌گذارد.

کشاورزان در چند سال اخير دچار مشکلات زيادي در تامين سوخت شده و هستند و اخيرا با تصميمي که براي کاهش سهميه سوخت بخش کشاورزي بر اساس نظر غيرکارشناسي بعضي از افراد با توجه به اينکه خود سازنده تراکتور ميزان مصرف تراکتور در ساعت را 14.5 ليتر اعلام مي‌کند ولي اين کارشناسان آن را به 10 ليتر تقليل داده‌اند و ادعا دارند برابر استانداردهاي جهاني در حالي که عدم کيفيت تراکتورهاي توليدي و فرسوده بودن ناوگان بخش کشاورزي که هنوز کمباين و تراکتورهاي با عمر 50 سال به بالا در حال فعاليت هستند و از طرفي خرد بودن اراضي و دور بودن اراضي از محل نگهداري تراکتور که بعضا در حيات خانه کشاورزان نگهداري مي‌شود جاده‌هاي خراب بين مزارع عدم توزيع منطقي و عادلانه بين کشاورزان با توجه به اينکه ميزان گازوئيل بخش کشاورزي بر اساس سطوح برآورد مي‌شود و گازوئيل بين دستگاه‌ها توزيع مي‌گردد، اين موضوع باعث مي‌شود که کسي که يک هکتار اراضي کشاورزي دارد با کسي که 10 هکتار يا بيشتر دارد و هرکدام داراي يک تراکتور هستند گازوئيل به طور مساوي بين آنها تقسيم مي‌شود که اين امر باعث مي‌گردد کسي که يک هکتار زمين دارد و يک دستگاه تراکتور سوخت اضافه مي‌آورد و کسي که يک تراکتور دارد و 10 هکتار زمين بايد سوخت خودش را در واقع به قيمت گزاف در بازار آزاد تهيه کند.

اگر سوخت بر اساس سطح بين کشاورزان توزيع گردد عدالت در توزيع اتفاق مي‌افتد و بسياري از مسائل و مشکلات جاري را حل خواهد کرد.

تمام اين مسائل اثرات سوء بر توليد محصولات کشاورزي دارند که باعث کمبود سوخت در زمان برداشت و اين امر باعث تاخير در جمع‌آوري محصول از مزرعه و افت کيفيت محصول و نيز خرابي محصول در زمين و کاهش وزن و ارزش محصول مي‌شود. همچنين کمبود سوخت در زمان آبياري باعث تنش در گياه و در مراحل حساس باعث کاهش چشمگير عملکرد و حتي نابودي کامل محصول مي‌گردد.

افزايش قيمت سوخت در بازار آزاد باعث بالا رفتن قيمت تمام شده محصول، افزايش قيمت مواد غذايي براي مصرف‌کننده و کاهش سودآوري براي کشاورز مي‌شود.

راهکارها براي رفع مشکلات سوخت بخش کشاورزي براي مقابله با اين چالش‌ها بايد رويکردي همه جانبه تکنولوژيک مديريتي و ساختاري اتخاذ شود.

تنوع‌بخشي به منابع انرژي و استفاده از انرژي‌هاي تجديدپذير مثل جايگزيني پمپ‌هاي برقي و گازوئيلي با پنل‌هاي خورشيدي استفاده از کارت‌هاي هوشمند براي کنترل ميزان سوخت مصرفي و جلوگيري از تهي‌سازي و توزيع غيرقانوني سوخت کشاورزي از جمله کمک‌هايي است که دولت مي‌تواند در اين حوزه براي بخش کشاورزي داشته باشد.

نوسازي و استفاده از ماشين‌آلات کم‌مصرف، تشويق کشاورزان به استفاده از ماشين‌آلاتي که با بازدهي انرژي بالاتري کار مي‌کنند، خروج تراکتورهايي که در بخش‌هاي صنعت و خدمات کار مي‌کنند و سوختشان را از بخش کشاورزي دريافت مي‌کنند، تمام اين مسائل اگر اصلاح نگردد باعث کاهش عملکرد و بهره‌وري، ناپايداري توليد و افزايش قيمت تمام شده محصول و در نتيجه به ضرر مصرف‌کننده و کاهش سودآوري براي کشاورز مي‌شود.

منبع : خبرگزاري مهر