جاه‌طلبي چين در دنياي هوش مصنوعي

اين کشور در سال 2017، برنامه بلند پروازانه اي را براي توسعه داخلي فناوري هوش مصنوعي با هدف تبديل شدن به مرکز اصلي نوآوري هوش مصنوعي در جهان تا سال 2030 معرفي کرد. چين قصد دارد هوش مصنوعي را در بسياري از حوزه هاي توليداتي و دفاعي گسترش دهد. اين کشور امروزه رتبه دوم جهاني را در هوش مصنوعي دارد، اگرچه هنوز بايد بر چالش‌هاي بزرگ، به ويژه از نظر استعداد و توليد نيمه‌هادي‌هاي بسيار پيچيده، غلبه کند.

از جمله پروژه هاي برجسته هوش مصنوعي در چين مي توان به پروژه «سلامتي هوشمند»، «شهر هوشمند» و «خودروهاي هوشمند» اشاره کرد که هدف آن‌ها بهبود کيفيت زندگي شهروندان است.

همچنين، شرکت هاي فناوري چيني مانند بايدو، تنسنت، هواوي و علي بابا به عنوان بزرگترين شرکت هاي فناوري چيني در حوزه هوش مصنوعي شناخته شده‌اند. اين شرکت‌ها از طريق تحقيق و توسعه و همکاري با دانشگاه‌ها و مؤسسات تحقيقاتي روي پروژه‌هايي درمورد بهبود کيفيت زندگي انسان‌ها کار مي‌کنند.

پيشرفت چين در زمينه هوش مصنوعي

چين پس از اعلام استراتژي هوش مصنوعي خود (سال 2017) در سال 2020 رتبه اول جهاني را از نظر تعداد مقالات تحقيقاتي در مورد هوش مصنوعي و تعداد پتنت هاي مرتبط با آن کسب کرده است. پيشرفت سريع چين در زمينه هوش مصنوعي نيز به دليل وسعت بازار داخلي اين کشور بود.

کنگره آمريکا به دليل ترس از پيشرفت چين در زمينه هوش مصنوعي در سال 2018 کميسيون امنيت ملي در اين زمينه تاسيس کرد. گزارش نهايي اين کميسيون که در مارس 2021 منتشر شد، زنگ خطر را به صدا درآورد. پيشرفت چين در زمينه هوش مصنوعي باعث شد که براي اولين بار از زمان جنگ جهاني دوم، برتري تکنولوژيک آمريکا ( ستون فقرات قدرت اقتصادي و نظامي آن) در معرض تهديد قرار بگيرد.

برنامه هوش مصنوعي چين با وجود پيشي گرفتن سريع از رقباي خود، با مشکلاتي نيز مواجه است: برخي ادعا مي کنند که چين هنوز در تحقيقات خود فاقد اصالت و خلاقيت است و به طور کلي از محيط تحقيقاتي در چين انتقاد مي کنند. اين کشور در تلاش است تا با ترويج آموزش هوش مصنوعي بر کمبود استعدادهاي هوش مصنوعي داخلي خود غلبه کند و از سال 2014 برنامه هاي مختلفي را براي کاهش اتکاي خود به نيمه‌رساناهاي پيشرفته خارجي(تامين‌کننده انرژي هوش مصنوعي هستند) و افزايش کيفيت توليد داخلي خود راه اندازي کرده است.

کاربرد عملي هوش مصنوعي در چين

چين معتقد است که هوش مصنوعي از طريق رديابي افراد آلوده، پيش‌بيني روند آلودگي و کمک آن به از سرگيري فعاليت‌هاي تجاري، سهم عمده‌اي در سرکوب کوويد-19 در طول همه‌گيري داشته است. هوش مصنوعي در چين، براي اهداف مختلف تجاري (مانند خريد آنلاين) و در صنعت با تمرکز بر ارتقاي اتوماسيون استفاده مي‌شود.

در عين حال، موسسه مطالعات چين مرکاتور(مريکس) تأکيد مي‌کند که به دليل نوآوري‌هاي فني، پيشرفت قابل‌توجهي در نظارت آنلاين و پوشش نظارت با استفاده از دوربين تقريباً در سراسر اين کشور و همچنين آزمايش هوش مصنوعي و تجزيه و تحليل داده‌هاي بزرگ، به‌ويژه در بخش امنيت عمومي شهري حاصل شده است. اين نگراني‌ها توسط سازمان‌هايي مانند ديده‌بان حقوق بشر مطرح شد که چين نه تنها بر استفاده از اين تکنيک‌هاي نظارتي در سين‌کيانگ تأکيد کرده‌، بلکه آن‌ها را به خارج از اين کشور(به عنوان مثال اکوادور) نيز فرستاده است.

برنامه هوش مصنوعي 2017 چين ترويج کاربرد بيشتر هوش مصنوعي در زمينه ايمني عمومي و همچنين توسعه ساخت سيستم‌هاي نظارت بر اطلاعات عمومي و هشدار اوليه و سيستم هاي کنترلي را از جمله اهداف خود دانسته است.

برخي از تحليلگران، به طور فزاينده اي در مورد استفاده از هوش مصنوعي براي اهداف نظامي نگران هستند زيرا ممکن است سيستم‌هاي نظامي مجهز به هوش مصنوعي توازن قواي نظامي را با دادن قدرتي فراگير به يک طرف تغيير دهند به طوري‌که ديگران نتوانند از خود دفاع کنند. همانطور که در جلسه کميسيون بازنگري اقتصادي و امنيتي آمريکا و چين در سال 2019 مشاهده شد، رهبران چين روي دستيابي به پيشرفت‌هايي در فناوري‌هاي اصلي و حياتي مانند هوش مصنوعي تمرکز کرده‌اند. با توجه به افزايش سريع هزينه هاي نظامي چين، اين امر مي تواند به يک مسابقه تسليحاتي به ويژه بين اين کشور و آمريکا منجر شود.

گرگوري سي آلن، رئيس مرکز هوش مصنوعي وزارت دفاع ايالات متحده، اشاره کرده، چين به شدت در حال ترويج تحقيقات در زمينه استفاده نظامي از هوش مصنوعي است. وي همچنين تاکيد کرد که برخي از مقامات چيني به دنبال همکاري بين‌المللي بيشتر در زمينه هنجارهاي هوش مصنوعي بوده‌اند و حتي مذاکرات کنترل تسليحات را با تمرکز بر تأثير بالقوه هوش مصنوعي پيش‌بيني کرده‌اند. يکي از نمونه‌هاي ابتکاري که به دنبال ترويج چنين هنجاري در هوش مصنوعي است، کمپين توقف ربات‌هاي قاتل است که توسط ديده‌بان حقوق بشر بنيان‌گذاري شد. در اين چارچوب، چين تنها موافقت کرده است که از اين ربات ها استفاده نکند (اما مخالفتي با توليد آنها ندارد).

معرفي شرکت هاي چيني که در زمينه هوش مصنوعي کار مي کنند

چين در سال‌هاي اخير در زمينه هاي مختلفي از جمله تشخيص تصاوير، ترجمه ماشيني، پردازش زبان طبيعي، خودران‌سازي و رباتيک پيشرفت‌هاي قابل توجهي داشته است. در ادامه برخي از آن ها را نام مي بريم:

تشخيص تصوير: چين در زمينه تشخيص تصاوير و شناسايي اشياء، چهره و حتي شناسايي بيماري‌هاي پوستي به کمک هوش مصنوعي پيشرفت‌هاي قابل توجهي داشته است. براي مثال، شرکت چيني سنس تايم به عنوان يکي از بزرگترين شرکت‌هاي هوش مصنوعي جهان، در زمينه تشخيص چهره و شناسايي افراد در تصاوير، بهبود موتورهاي جستجو و مسائل مربوط به امنيت فعاليت مي‌کند.

ترجمه ماشيني: شرکت چيني آيفلايتک به عنوان يکي از پيشگامان ترجمه ماشيني، از تکنولوژي هوش مصنوعي براي ترجمه متون و گفتار در زمينه‌هاي مختلف استفاده مي‌کند.

پردازش زبان طبيعي: شرکت بايدو يکي از شرکت‌هاي بزرگ چيني در زمينه پردازش زبان طبيعي است که از تکنولوژي هوش مصنوعي براي توليد محتوا، سامانه‌هاي خبري و پاسخ به سوالات کاربران استفاده مي‌کند.

خودران‌سازي: شرکت Pony.ai در زمينه خودران‌سازي فعاليت مي‌کند و از تکنولوژي هوش مصنوعي براي پردازش داده‌هاي حسگري استفاده مي‌کند.

همچنين چين در زمينه پردازش داده‌هاي حجيم، به کمک هوش مصنوعي، پيشرفت‌هاي قابل توجهي داشته است. شرکت هواوي با استفاده از تکنولوژي هوش مصنوعي، به کمک پردازش داده‌هاي حجيم و بهبود سرعت شبکه‌هاي ارتباطي فعاليت مي‌کند.

چين همچنين نخستين کشوري بود که در سال 2019، يک دستگاه کامپيوتر کوانتومي عملياتي را راه‌اندازي کرد. اين کامپيوتر، به نام Jiuzhang، مي‌توانست عمليات‌هاي پيچيده‌اي را در سريع‌ترين زمان ممکن انجام دهد و نشان دهنده پيشرفت چشم‌گير چين در زمينه هوش مصنوعي بود.

لازم به ذکر است که اين کشور به دليل پيشرفت‌هاي قابل توجه در زمينه هوش مصنوعي، به يکي از بزرگترين کشورهاي توليدکننده و مصرف کننده اين تکنولوژي در جهان تبديل شده است.

با توجه به پيشرفت‌هاي چشمگير اين کشور در زمينه هوش مصنوعي، مي‌توان نتيجه گرفت که چين به شدت به توسعه و پيشرفت در اين حوزه علاقه‌مند است. سياست‌هاي اين کشور در زمينه هوش مصنوعي، از جمله سرمايه‌گذاري و حمايت دولتي، تحقيق و توسعه فناوري‌هاي هوش مصنوعي، ترويج تکنولوژي هاي مرتبط با آن در جامعه و آموزش آن به دانشجويان و پژوهشگران است.

با اين حال، برخي نگراني‌ها و انتقادات وجود دارد که اين کشور ممکن است از توانايي‌هاي هوش مصنوعي خود در نظارت و کنترل شهروندان و دولت‌ها به صورت قانوني و غيرقانوني استفاده کند. بيشتر اين موارد از ادعاهاي آمريکايي ها سرچشمه گرفته که به دليل تنش هاي اخير اين دو کشور و رقابت تنگاتنگ چين با آمريکا در زمينه تکنولوژي است. از طرف ديگر بسياري از کشورها و سازمان‌ها به دنبال تعامل و همکاري با چين در زمينه هوش مصنوعي هستند، اما در عين حال به دنبال حفظ حريم خصوصي و کنترل شفافيت در استفاده از اين تکنولوژي هستند.

منبع: فارس