بنادر امارات قرباني کريدور زميني ايران و پاکستان

هدف فعالسازي اين کريدور، جابجايي کالا از جنوب به شمال بدون نگراني از ناوهاي آمريکايي و محدوديت‌هاي دريايي است.

طبق گزارش شوراي امور بين‌الملل روسيه (RIAC)، نخستين محموله تجاري اين کريدور موفق شده به تاشکند، پايتخت ازبکستان برسد.

اما نقطه عطف اين پروژه، پيوند آن با کريدور اقتصادي چين-پاکستان (CPEC) است. ايران از طريق مرزهاي جنوب شرقي خود مي‌تواند به شبکه‌اي 3000 کيلومتري متصل شود که غرب چين را به اقيانوس هند پيوند مي‌دهد.

تحليلگران مي‌گويند اين اتصال، مسيري جديد براي تجارت تهران با پکن و کشورهاي آسياي مرکزي گشوده و فشار ناشي از تحريم‌هاي دريايي را کاهش خواهد داد.

در سوي ديگر، پاکستان نيز با استفاده از اين کريدور، وابستگي خود به مسير ناپايدار ترانزيتي افغانستان را کنار مي‌گذارد. اسلام‌آباد که در سال‌هاي اخير تنش‌هاي مرزي شديدي با کابل داشته، اکنون راهي مستقيم و امن به بازارهاي ازبکستان، تاجيکستان و قرقيزستان يافته است.

همزمان، ايران پروژه راه‌آهن چابهار-زاهدان را با پيشرفت بيشتر از 90 درصد دنبال مي‌کند. اين خط ريلي که تا پايان بهار 2026 به بهره‌برداري مي‌رسد، بخشي از کريدور شمال-جنوب محسوب مي‌شود و قرار است بنادر جنوبي ايران را به روسيه و آسياي مرکزي متصل کند.

کارشناسان معتقدند که ترکيب اين دو کريدور (شرقي- غربي و شمال-جنوب) يک مثلث لجستيکي پديد مي‌آورد که نقش ايران را از يک کشور ترانزيتي به هاب منطقه‌اي ارتقا مي‌دهد.

در اين ميان، بازنده بزرگ ميدان امارات متحده عربي است. دبي و ابوظبي که سال‌ها قطب اصلي ترانزيت و ري‌اکسپورت (صادرات مجدد) کالا به ايران و آسياي مرکزي بودند، اکنون با کريدوري زميني و کم‌هزينه مواجه شده‌اند.

هرچند کارشناسان تأکيد دارند جاده‌ها هرگز جايگزين کامل کشتي‌ها نمي‌شوند، اما در شرايط بحراني و تشديد تنش‌هاي نظامي در تنگه هرمز، همين مسيرهاي زميني مي‌توانند جريان تجارت را زنده نگه دارند.