بازي ايران - مصر در جام جهاني زير پرچم رنگين‌کماني؛ جنجال بدون تأييد فيفا

موضوع قابل تأمل در خصوص نامگذاري بازي ايران و مصر در حمايت از همجنسگرايان اين است که فيفا خودش تاکنون هيچ مسابقه‌اي را به اين شکل نامگذاري نکرده و اين اقدام از سوي برگزار کنندگان محلي جام جهاني در سياتل هم براي اولين بار است که رقم مي‌خورد.

به گزارش تابناک، به شروع جام جهاني 185 روز مانده، اما طبيعي است که پيش از اينکه وارد چنين تورنمنت جذاب و همه‌گيري شويم، از حواشي آن رونمايي شود. يکي از اين حاشيه‌ها حالا مستقيم به فوتبال ايران ارتباط پيدا مي‌کند. حاشيه‌اي که مي‌تواند جنحال‌ساز شود، نه تنها براي تيم ملي ايران، بلکه براي رقيب مصري که طبيعتاً در خصوص حاشيه مربوط به همجنسگرايان با ايران در يک جبهه قرار دارد. فيفا هميشه به برخي حساسيت‌ها اهميت داده که به طور مثال مي‌توان به ممنوع کردن سرو مشروبات الکلي در ورزشگاه‌هاي قطر حين برگزاري جام جهاني 2022 اشاره کرد يا در خصوص اهداي جايزه بهترين بازيکن زمين در جام جهاني 2018 که اسپانسر آن يک شرکت توليد مشروبات الکلي بود، در صورت انتخاب بازيکنان مسلمان به عنوان بهترين بازيکن، پروتکل‌ها قابل تغيير بود.

حالا رسانه‌هاي انگليسي زبان از جمله «outsports» در گزارشي به اين موضوع اشاره کرده که کميته محلي برگزاري جام جهاني 2026 در سياتل، بدون هماهنگي با فيفا و کاملاً مستقل، تصميم گرفته بازي ايران و مصر در تاريخ 26 جون 2026 را به‌عنوان نخستين «Pride Match» يا «بازي افتخار» تاريخ جام جهاني نام‌گذاري کند؛ يک نامگذاري براي حمايت از همجنسگرايان که به مناسبت سالگرد اعتراضات استون‌وال (28 جون) صورت خواهد گرفت، اما اين اتفاق مي‌تواند همراه با جنجال و حواشي بسيار زيادي باشد. اين اعتراض‌ها مربوط به حادثه‌اي در 28 جون سال 1969 است که پليس نيويورک افرادي را در يک بار به جرم فروش بدون مجوز مشروبات الکلي بازداشت کرد که در ميان بازداشت شدگان چند دگرباش هم حضور داشتند. با اين حال همزمان اين اقدام با بازي ايران و مصر، به دليل ماهيت سياسي و حساسيت‌هاي مذهبي و قانوني طرفين، اين بازي و شهر سياتل را در کانون يک جنجال تازه قرار خواهد داد.

مسئله اصلي اينجاست که نامگذاري جنجالي نه از سوي فيفا، بلکه از سوي کميته محلي در شهر سياتل صورت گرفته است. آنها از حالا برنامه‌ريزي کرده‌اند که جشني را حين برگزاري اين مسابقه در اطراف ورزشگاه برگزار کنند؛ در گزارش‌هاي رسانه‌اي آمده است که «اين مراسم يک اقدام مستقل است، دارايي رسمي فيفا محسوب نمي‌شود و به هيچ شکل مورد تأييد يا مديريت فيفا نيست.» با اين حال جنجالي که اين اتفاق مي‌تواند به همراه داشته باشد، در نهايت گريبان فيفا را مي‌گيرد و اين موضوع غيرقابل انکار است. هرچند مسئولان محلي مي‌گويند بدون پيش زمينه در خصوص اينکه بازي ايران و مصر قرار است در اين تاريخ و در سياتل برگزار شود، به فکر برگزاري چنين جشني بوده‌اند و پس از قرعه‌کشي هم که مشخص شد يکي از ديدارهاي گروه - ميان «نيوزيلند - بلژيک» يا «ايران - مصر» در ورزشگاه لومن فيلد است، منتظر بودند که مشخص شود سياتل ميزبان کدام يک از اين دو بازي است. اتفاقي که 24 ساعت پس از قرعه‌کشي مشخص شد که ديدار ايران و مصر در سياتل و نيوزلند و بلژيک در ونکوور کانادا برگزار خواهد شد.

نکات جالب توجهي در اين موضوع وجود دارد؛ از جمله يکي از اعضاي کميته مشورتي اين جشن که اظهاراتي هم در اين زمينه داشته است. گرنت وال، خبرنگار آمريکايي روز 21 نوامبر 2022 در بازي آمريکا و ولز با لباسي وارد ورزشگاه احمد بن علي شد که روي آن نمادي از همجنسگرايان بود که با همين لباس در مرکز خبري ورزشگاه نيز حضور يافت، اما مأموران امنيتي در قطر اجازه ندادند او با اين لباس وارد حريم ورزشگاه شوند و او پس از تعويض لباس توانست روي سکوها حاضر شود. سرنوشت اين خبرنگار در جام جهاني 2022 البته تلخ بود و او 17 روز بعد، روز 10 دسامبر 2022 و حين برگزاري ديدار آرژانتين و هلند در ورزشگاه لوسيل در مرحله يک چهارم نهايي دچار ايست قلبي شد و در بيمارستان حمد جان خود را از دست داد. اريک وال، برادر اين خبرنگار آمريکايي در همان مقطع در مصاحبه‌اي با معرفي خودش به عنوان يکي از اعضاي خانواده همجنسگرايان مرگ برادرش را مشکوک خواند، اما طبق اسناد پزشکي مشخص شد که گرنت وال به دليل «آنوريسم آئورت» که ناشي از خستگي و کم خوابي طولاني بوده، جان خود را از دست داده است.

حالا اريک وال، برادر همان خبرنگار آمريکايي که در قطر جنجال‌ساز شد و در نهايت حين انجام کار هم درگذشت يکي از اعضاي کميته مشورتي جشني است که آمريکايي‌ها مي‌خواهند در سياتل و حين برگزاري ديدار ايران و مصر برپا کنند. اريک وال با وجود آگاهي از حساسيت‌هايي که دو کشور ايران و مصر در اين زمينه دارند اعلام کرده است که: «دو کشور حاضر در مسابقه همجنس‌گرايي را جرم مي‌دانند، اتفاقاً اين موضوع اهميت اين مسابقه را بيشتر مي‌کند. اين يک فرصت است تا پيام استقبال و برابري را به گوش همه برسانيم.» جالب اينکه برگزار کنندگان اين جشن تاريخ‌هاي 15 جون (بلژيک - مصر)، 19 جون (آمريکا - استراليا) و 24 جون (قطر - برنده پلي‌آف) را هم مورد بررسي قرار دادند، اما در نهايت تاريخ 26 جون را که ديدار ايران و مصر برگزار مي‌شود به دليل نزديکي به تاريخ 28 جون انتخاب کرده‌اند.

موضوع قابل تأمل اين است که فيفا خودش تاکنون هيچ مسابقه‌اي را به اين شکل نامگذاري نکرده و اين اقدام از سوي برگزار کنندگان محلي جام جهاني در سياتل هم براي اولين بار است که رقم مي‌خورد. در سال جاري که آمريکا ميزبان جام جهاني باشگاه‌ها بود، دو تيم اينترميلان ايتاليا و ريورپلاته آرژانتين در تاريخ 25 جون 2025 دقيقاً در شهر سياتل و ورزشگاه لومن فيلد به مصاف هم رفتند، اما هيچکدام از برگزار کنندگان محلي اقدامي مشابه مبني بر نامگذاري مسابقه، برپايي جشن و حتي استفاده از نمادهاي همجنسگرايي نکردند. در حال خوشبينانه اين قصد آنها باتوجه به همزماني با جام جهاني صرفاً اقدامي براي ديده شدن است و در آن سو، همزمان ديدار ايران و مصر به عنوان تيم‌هاي ملي از دو کشور مسلمان که همجنسگرايي را جرم مي‌دانند، اقدامي سياسي و نمادين محسوب مي‌شود که صرفاً مخصوص همين مسابقه طراحي شده است.

به طور قطع در اين زمينه بايد منتظر واکنش صريح و رسمي فدراسيون دو کشور ايران و مصر بود؛ چراکه تيم‌هاي ملي ايران و مصر به عنوان عضوي از فيفا در اين زمينه مي‌توانند شکايت خود را به فيفا مطرح کنند، اما پرسش اساسي اينجاست که آيا شکايت آنها مي‌تواند مانع از برپايي چنين اتفاقي شود؟ برگزارکنندگان محلي در اين زمينه گفته‌اند: «اين مراسم با هر شرايطي برگزار مي‌شود و يک فرصت بي‌سابقه براي پيام‌رساني به ميليون‌ها بيننده در جهان است.» با اين توضيح طبيعتاً فيفا در زمينه برگزاري اين مسابقه دچار چالش‌هايي اساسي خواهد شد و اين اتفاق مي‌تواند روي تمامي مسائل مربوط به برگزاري بازي سايه بياندازد. بعيد است که فيفا بتواند مانع از برگزاري اين جشن از سوي مسئولان محلي شود و بازهم بعيد به نظر مي‌رسد فيفا بتواند برنامه اين مسابقه و محل برگزاري آن را به دليل حساسيت‌هاي ايران و مصر تغيير دهد، مگر آنکه موضوع جنبه امنيتي پيدا کند و در برگزاري مسابقه اختلالي به وجود بيايد که فيفا مجبور به تصميم‌گيري عجيبي شود.