ايران روي خط سنگ کليه

ناصر سيم فروش افزود: ما در کشوري زندگي مي‌کنيم که روي خط سنگ کليه قرار گرفته ايم. در واقع اين کشورها به عنوان کشورهاي گرم و خشک به شمار مي‌روند که شرايط محيطي و اقليمي آنها سبب مي‌شود، افراد بيشتر دچار مشکلات سنگ کليه شوند.

وي با اشاره به آيه من الما علي کل حي، گفت: آب مايه حيات است و براي جلوگيري از مشکلات کليه بهترين کار مصرف و نوشيدن مداوم آب است. اين در حالي است که برخي افراد نوشيدني‌هاي ديگر مانند آب ميوه و چاي را جايگزين آب مي‌کنند که اين موضوع اشتباه است، زيرا مصرف برخي از نوشيدني‌ها خودش سنگ ساز است.

سيم فروش با تاکيد بر اينکه حدوداً 5 درصد افراد در جامعه دچار مشکلات سنگ کليه مي‌شوند، خاطر نشان کرد: مصرف آب تا حدود زيادي مي‌تواند مشکلات کليه را برطرف کند اما بايد در مصرف آب نيز تعادل داشت زيرا مصرف زياد آب هم مي‌تواند مشکل ساز شود.

سيم فروش معتقد است که افرادي که فعاليت بدني زياد دارند يا اينکه با مشاغلي مانند معدن سرو کار دارند، کشاورزان، افرادي که در کنار کوره کار مي‌کنند يا در مناطقي کار مي‌کنند که تعرق زيادي دارند بايد مصرف آب در آنها بيش از ديگران باشد.

وي با اشاره به اينکه مصرف کم آب در بدن اصولاً با علائمي همراه است، تاکيد کرد: يکي از علائم آشکار مصرف کم آب پر رنگ شدن رنگ ادرار است. در چنين مواقعي با توجه به شرايط اقليمي و محيطي فرد، هسته اوليه تشکيل سنگ در فرد ايجاد شده و کم کم به سنگ کليه مبتلا مي‌شود. بنا بر اين توصيه اکيد اين است که در زماني که فرد فعاليت بالاي بدني و تعرق بالا دارد حتماً مصرف آب نيز افزايش پيدا کند.

سيم فروش خاطر نشان کرد: در واقع بايد گفت رنگ ادرار زنگ خطر را براي بيمار به صدا در مي‌آورد. اگر رنگ ادرار روشن باشد اين نشان مي‌دهد ميزان مصرف آب متعادل است اما وقتي رنگ آن به سمت زرد شدن مي‌رود يعني بدن دچار کم آبي است و ممکن است املاح در مجاري کليه گرفتار شوند و هسته اوليه سنگ تشکيل و کم کم سنگ بزرگ تشکيل شود يا همان سنگ ريز دفع شود که بايد گفت درد آن بسيار شديد و در حد يک زايمان است. در واقع سنگ‌هاي کوچک زودتر اما با درد شديد و فراواني دفع مي‌شوند.

وي با تاکيد بر آنکه در فصول مختلف ميزان مصرف آب متفاوت است تصريح کرد: براي مشاغل مختلف در فصول متفاوت ميزان مصرف آب فرق دارد. در فصول گرم بايد مصرف آب بيشتر باشد و در فصل‌هاي سرد مي‌توان مصرف آب را کاهش داد. اما افرادي که سنگ ساز هستند در تابستان‌ها بايد هر دو ساعت يکبار يک ليوان آب مصرف کنند و در زمستان‌ها هر سه ساعت يکبار بايد آب بنوشند.

سيم فروش با اشاره به اينکه آب آشاميدني که در حال حاضر در دسترس قرار دارد براي پيشگيري از بيماري‌هاي کليه مناسب است، ادامه داد: املاح آب خيلي مهم نيست بلکه ميزان مصرف آب است که در جلوگيري از شيوع سنگ‌هاي کليه مؤثر است.

وي با تاکيد بر اينکه در مردان ابتلاء به سنگ کليه بيشتر از زنان است، تصريح کرد: شايد علت اين ماجرا اين باشد که تعرق و فعاليت بدني مردان به واسطه مشاغل آنها بالاتر از زنان است و کمتر نسبت به زنان آب مي‌نوشند.

بحران از آنچه فکر مي‌کنيم نزديک تر است!

برخلاف پيش‌بيني‌هاي صورت‌گرفته در تابستان امسال مبني بر وضعيت نرمال بارش‌ها در پاييز، امسال وضعيت نزولات جوي به هيچ وجه مناسب نبوده و در مقايسه با سال گذشته، افت محسوسي دارد و همين مسئله، نگراني‌هاي زيادي را براي تامين منابع آبي سال بعد ايجاد کرده است. عدم بارش‌ها موجب شده تا وضعيت پرشدگي سدهاي کشور وضعيت بحراني به‌خود گيرد؛ به‌گونه‌اي که ميزان پرشدگي برخي سدها به 2 درصد رسيده و بايد ديد آيا در فصل زمستان اين کمبودها جبران خواهد شد يا نه.

پاييزي کمتر از حد نرمال

فيروز قاسم‌زاده، سخنگوي صنعت آب کشور در رابطه با ميزان بارش‌ها در پاييز مي‌گويد:‌ «طبق ارزيابي‌ها تا پايان پاييز بارش چنداني در کشور شاهد نخواهيم بود و پاييز امسال با بارش کم و حتي کمتر از نرمال به پايان خواهد رسيد. البته ميزان بارش‌ها از ابتداي سال آبي جاري (ابتداي مهر 1402) براي برخي مناطق خوب و براي برخي مناطق نامناسب بوده است.»

به گزارش الف، وي با اشاره به وضعيت کشت پاييزه محصولات کشاورزي در استان خوزستان، افزود: «بارندگي‌هاي در استان خوزستان در پاييز خيلي کمک کرد تا رهاسازي آب از سدها را کاهش دهيم و اتفاق‌هاي خيلي خوبي رقم زد، البته بارش‌ها در بالادست رخ نداده است؛ به همين دليل در ورودي مخازن تأثير آن‌چناني نداشته است.»

سخنگوي صنعت آب تصريح کرد: «در مجموع 200 ميليون مترمکعب ورودي آب به مخازن سدهاي حوضه آبريز کارون بزرگ، دز و کرخه با همين بارندگي اخير داشتيم، ولي از آن جهت که در پايين‌دست يک آب به‌هنگامي در اختيار کشاورزي قرار گرفت، ميزان ذخاير مخازن در اين بخش بهبود
يافت.»

قاسم‌زاده ادامه داد: «البته در ساير مناطق کشور ميزان بارندگي‌ها مطلوب نبوده است، به‌خصوص در استان‌هاي تهران و البرز که چند سالي با خشکسالي مواجه بوديم و اکنون با کاهش 30 درصدي بارش‌ها در اين دو استان مواجهيم.»

وي خاطرنشان کرد: «چند سال متوالي کاهش بارش در هيدرولوژي منطقه و آورد رودخانه‌ها اثر داشته است و بر همين اساس وضعيت سدها در شرايط خوبي قرار ندارند.»

مديرکل دفتر اطلاعات و داده‌هاي آبي کشور گفت: «پيش‌بيني‌ها از بارش‌ها براي کوتاه‌مدت و دو هفته آينده افق روشني را پيش‌رو قرار نمي‌دهد و تا پايان پاييز بارش چنداني در کشور نخواهيم داشت. پاييز امسال کم‌بارش و کمتر از نرمال خواهد بود، مگر آنکه اتفاق خاصي در سامانه‌هاي بارشي رخ دهد.

بارش‌ها در 29 استان منفي شد!

بر اساس داده‌هاي مرکز ملي اقليم و مديريت بحران خشکسالي سازمان هواشناسي، تا 17 آذرماه امسال به جز دو استان خراسان شمالي و گلستان بارش‌ها در ساير استان‌هاي کشور منفي شده است. در اين استان‌ها به ترتيب بارش‌ها نسبت به دوره بلند مدت 31/2 و 10/5 درصد افزايش يافته است.

بيشترين کاهش بارش در استان قزوين با 69 درصد ثبت شده است. پس از اين استان قم قرار دارد که بارش‌ها در آن نسبت به دوره بلندمدت 65/2 درصد منفي شده است.

بارش‌ها در استان خراسان جنوبي 63/8 درصد، لرستان 61/9 درصد و در مرکزي نيز 60/6 درصد رشد منفي داشته است. در استان‌هاي گيلان و مازندران کاهش بارش‌ها به ترتيب 46/8 و 5 درصد کاهش يافته است.

در مجموع بارش‌ها در کشور نسبت به دوره بلندمدت 39/2 درصد کاهش يافته است.

17 سد مهم تامين آب کشور با ذخيره زير 20 درصد!

بررسي آخرين آمار رسمي شرکت مديريت منابع آب ايران نشان مي‌دهد که در ميانه آذرماه مجموع ذخاير آبي سدهاي کشور حدود 19/9 ميليارد مترمکعب است که اين ميزان ذخيره آب، نشان‌دهنده ميزان پرشدگي 40 درصدي است؛ درواقع حدود 60 درصد ظرفيت مخازن سدهاي کشور هم‌اکنون خالي است.

از ميان سدهاي مهم تأمين آب شرب و کشاورزي کشور، 17 سد، ميزان پرشدگي زير 20 درصد دارند و بيش از 80 درصد ظرفيت مخازن اين سدها خالي است.

بحران از آنچه تصور مي‌کنيم عميق‌تر است!

تقاطع بحران‌هاي سايه‌افکنده بر کشور در حوزه‌هاي گوناگون، تمرکزها را از چالش آب دور کرده اما پيش از هر مسئله‌اي، خشکسالي و تامين آب، مهم‌ترين معضلي است که ايران ما با آن دست و پنجه نرم مي‌کند. خشکسالي و کم‌آبي از مرحله هشدار عبور کرده و چالشي مزمن تبديل‌شده که کوچک‌ترين اثر آن،‌ عدم توانايي براي تامين منابع آبي مصرفي است.

اما بحران عميق‌تر و فراگيرتري که کشور با آن روبروست، مسئله فرونشست زمين به‌دليل برداشت‌هاي بيش از حد و غيراصولي از منابع‌آبي زيرزميني است که شهرهاي زيادي را را درنورديده و امروز به يک واقعيت غيرقابل انکار تبديل شده است؛ به‌گونه‌اي که برخي کارشناسان هشدار داده‌اند که شهرهايي چون اصفهان به‌دليل بروز اين پديده ممکن است در سال‌هاي آينده خالي از سکنه شوند و اين وضعيت به ديگر شهرها هم تسري مي‌يابد.

شرايط موجود حاکي از آن است که با توجه به تغيير اقليم در منطقه غرب آسيا، خشکسالي ادامه‌دار خواهد بود و مشخص نيست که اين منطقه چه‌زماني وارد دوره ترسالي شود. بنابراين سياست‌گذار بايد با فرض بدترين شرايط، دست به سياست‌ورزي زده و به‌دنبال راهکارهايي براي کنترل مصرف در حوزه‌هاي مختلف و همچنين جلوگيري از برداشت‌هاي بي‌رويه از منابع آبي زيرزميني باشد.

عدم توجه به بحران آب و خشکسالي در ايران، ممکن است به‌بهاي نابودي کشور و تمدني چندهزار ساله باشد و اين معضل عميق، بايد اولي‌ترين مسئله ممکن براي حاکميت تلقي شود. بر خلاف برخي تعابير، بحران از آنچه که تصور مي‌کنيم، عميق‌تر است!